Το Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων αποτελεί εμβληματικό έργο στην ιστορία της εγχώριας διαστημικής δραστηριότητας.
Είναι χρηματοδοτούμενο από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στοχεύει στην αναβάθμιση των διαστημικών υποδομών της χώρας.
Το πρόγραμμα υλοποιείται από την Γενική Γραμματεία Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, με την συνδρομή και υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) και του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος.
Αποτελεί ένα πρόγραμμα «ομπρέλα» κάτω από το οποίο υπάγονται τα εξής υπό-προγράμματα:
- Σμήνος 13 επιχειρησιακών μικροδορυφόρων Παρατήρησης Γης
- Πρόγραμμα 11 πειραματικών κυβοδορυφόρων “In-Orbit Validation”
- Ελληνικές Υποδομές Συναρμολόγησης, Ενσωμάτωσης και Ελέγχου (AIT) στην Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (EAB)
- Αναβάθμιση 3 αστεροσκοπείων για οπτική επικοινωνία με δορυφόρους
- Ελληνικό Ραντάρ Παρακολούθησης Τροχιακών Θραυσμάτων
Στόχοι του προγράμματος
- Η κάλυψη των αναγκών του ελληνικού δημοσίου σε υπηρεσίες και προϊόντα παρατήρησης της Γης από το διάστημα.
- Η ενίσχυση των εγχώριων δυνατοτήτων ασφαλούς συνδεσιμότητας και επικοινωνιών.
- Η ενίσχυση της ανάπτυξης του εγχώριου Διαστημικού Οικοσυστήματος.
Σμήνος 13 μικροδορυφόρων Παρατήρησης Γης
Το πρόγραμμα προβλέπει την ανάπτυξη ενός σμήνους μικροδορυφόρων ιδιοκτησίας του ελληνικού δημοσίου εξειδικευμένων στην παρατήρηση της Γης.
Πρόκειται για δορυφόρους που τοποθετούνται σε χαμηλή, ηλιοσύγχρονη τροχιά γύρω από τη Γη (LEO), ώστε να επιτυγχάνουν λήψεις υψηλής ποιότητας και ανάλυσης και να διατρέχουν την ελληνική επικράτεια κατά μήκος Νότου-Βορά την ίδια ώρα κάθε μέρα, ρυθμισμένη κατάλληλα για την κάθε εφαρμογή. Η τοποθέτηση σε χαμηλή τροχιά προσφέρει επιπλέον την αύξηση της συχνότητας λήψης δεδομένων. Ο ίδιος δορυφόρος θα περνάει πάνω από την χώρα περίπου 14 φορές την ημέρα.
Οι μικροδορυφόροι είναι δορυφόροι σχετικά μικρού μεγέθους (~ 0.5μ x 0.5μ x 0.5μ, λίγων εκατοντάδων κιλών), αλλά πολύ υψηλών δυνατοτήτων, λόγω της ενσωμάτωσης τεχνολογιών αιχμής. Η σμίκρυνση των τεχνολογιών σε συνδυασμό με την πτώση των τιμών πρόσβασης στο διάστημα, έχει δώσει τα τελευταία χρόνια μεγάλη ώθηση στις λεγόμενες εφαρμογές New Space, βασικό στοιχείο των οποίων είναι οι μικροδορυφόροι.
Ως προϋποθέσεις για την συμμετοχή των ενδιαφερόμενων κοινοπραξιών εταιριών για την ανάθεση της κατασκευής των δορυφόρων τέθηκε το να διαθέτουν τουλάχιστον 30% συμμετοχή ελληνικών εταιριών και να ανοίξουν γραφεία και εγκαταστάσεις κατασκευής δορυφόρων ή εξαρτημάτων, όπως και σταθμούς εδάφους, στην Ελλάδα. Αποτέλεσμα αυτού ήταν να συμμετέχουν τελικά 57 εταίροι εκ των οποίων οι 50 διαθέτουν έδρα στην Ελλάδα.
7 Οπτικοί Δορυφόροι
• 5 x HR (1.65 PAN-VNIR, 3.3 m VNIR, 19.3 m SWIR, 17.6 m HS VNIR)
• 2 x VHR (0.9 m PAN, 4 m VNIR)
1 Σταθμός Εδάφους, Ελληνικά Γραφεία, ΑΙΤ, Πλάνο Επενδύσεων
Κατάσταση δορυφόρων: Hyperion GR-1 σε τροχιά από τις 07-07-2026. Οι υπόλοιποι σε αναμονή εκτόξευσης.
4 Θερμικοί Δορυφόροι
1 Σταθμός Εδάφους, Ελληνικά Γραφεία, R&D Lab, Πλάνο Επενδύσεων
Κατάσταση δορυφόρων: Σε τροχιά από τις 03-05-2026
2 SAR Δορυφόροι
Ελληνικά Γραφεία, AIT, Πλάνο Επενδύσεων
Κατάσταση δορυφόρων: Σε τροχιά από τις 28-10-2025
Βασικό τμήμα του προγράμματος αποτελεί ο Άξονας 3, ο αποκαλούμενος Κυβερνητικός Κόμβος (GovHub), όπου θα συλλέγονται τα δεδομένα των μικροδορυφόρων και θα υπόκεινται σε επεξεργασία για την παραγωγή προϊόντων προστιθέμενης αξίας, προσαρμοσμένων στις ελληνικές εθνικές ανάγκες.
Άλλο ένα σημαντικό τμήμα, αποτελεί η Υπηρεσία Προγραμματισμού Δορυφορικών Αποστολών Παρατήρησης Γης – Tasking Team, η οποία ανήκει στο ΕΛΚΕΔ και στεγάζεται στους χώρους του. Αρμοδιότητά της είναι η λήψη παραγγελιών από ενδιαφερόμενους δημόσιους φορείς – χρήστες, ο προγραμματισμός της λήψης τους από τους ελληνικούς μικροδορυφόρους ή και από εμπορικούς παρόχους δορυφορικών δεδομένων, η επεξεργασία τους σε πρώτο επίπεδο ώστε να εξασφαλίζεται η βασική τους χρηστικότητα και ο διαμοιρασμός των δεδομένων. Πηγή των δεδομένων αποτελούν και οι ελληνικοί μικροδορυφόροι όπως και εμπορικοί πάροχοι δορυφορικών δεδομένων (Airbus, Maxar, Planet κ.α.).
Περισσότερες πληροφορίες:
Δελτίο τύπου Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης – 02/07/2024
Δελτίο τύπου Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης – 14/11/2024
Γενική Γραμματεία Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων – Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων
Open Cosmos – OpenConstellation
OroraTech – Greece First Country to Build a National Wildfire System using OroraTech Technology
Πρόγραμμα 11 πειραματικών κυβοδορυφόρων “In-Orbit Validation”
Το πρόγραμμα αποτελείται από 7 αποστολές που θα περιλαμβάνουν συνολικά 11 κυβοδορυφόρους. Οι κυβοδορυφόροι είναι δορυφόροι πολύ μικρού μεγέθους (~ 0.1μ x 0.1μ x 0.1μ, συνήθως έως 10 κιλά), και σχετικά περιορισμένων δυνατοτήτων.
Το πρόγραμμα αποσκοπεί στην δοκιμή νέων τεχνολογιών εντός τροχιάς και την ανάπτυξη της σχετικής τεχνογνωσίας των συμμετεχόντων.
Ο πρώτος δορυφόρος του προγράμματος, ο DUTHSAT-2 του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, εκτοξεύθηκε στις 23 Ιουνίου 2025 από τη βάση Vandenberg των ΗΠΑ πάνω σε έναν πύραυλο Falcon-9 στο πλαίσιο της αποστολής Transporter-14 της SpaceX.
Περισσότερες πληροφορίες:
| Αποστολή | Διακριτικό αποστολής | Φορείς | Αριθμός δορυφόρων | Μέγεθος δορυφόρου | Σκοπός | Ημερομηνία Εκτόξευσης |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Phasma |  | Libre Space Foundation | 2 | 3U | Ανίχνευση σημάτων ραδιοσυχνοτήτων και παρακολούθηση για βελτιωμένη επίγνωση του διαστημικού χώρου. | 28 Νοεμβρίου 2025 |
| OptiSat | Planetek Hellas | 1 | 6U | Οπτική παρατήρηση της Γης, ασφαλείς επικοινωνίες με ικανότητα αυτονομίας αποφάσεων μέσω Τεχνητής Νοημοσύνης και Μηχανικής Μάθησης. Τεχνολογίες υπολογιστικού νέφους. | 30 Μαρτίου 2026 | |
| PeakSat |  | Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Πρίσμα Ηλεκτρονικά ΑΒΕΕ | 1 | 3U | Λέιζερ-οπτικές ζεύξεις επικοινωνίας με επίγειους σταθμούς στην Ελλάδα. | 14 Φεβρουαρίου 2026 |
| MICE-1 |  | Πρίσμα Ηλεκτρονικά ΑΒΕΕ, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης | 1 | 3U | Ναυτιλιακή παρακολούθηση μέσω λήψης σημάτων του Αυτόματου Συστήματος Αναγνώρισης (AIS) και επικοινωνίας Διαδικτύου των Πραγμάτων (IoT). | 28 Νοεμβρίου 2025 |
| DUTHSat-2 | Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Ερευνητικό Κέντρο Αθηνά, Space Asics, Πρίσμα Ηλεκτρονικά ΑΒΕΕ | 1 | 6U | Ανίχνευση πετρελαιοκηλίδων και παρακολούθηση υγρασίας εδάφους μέσω τηλεπισκόπησης με ορατές και εγγύς υπέρυθρες εικόνες. | 23 Ιουνίου 2025 | |
| ERMIS |  | Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (Τμήμα Αεροδιαστημικής Επιστήμης και Τεχνολογίας), Πανεπιστήμιο Πατρών, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, OQ Hellas | 3 | 2 6U 1 8U | Υποστήριξη εφαρμογών Διαδικτύου των Πραγμάτων (IoT), διαδορυφορικών επικοινωνιών, υπερφασματικής απεικόνισης για γεωργία ακριβείας και οπτικών τηλεπικοινωνιών. | 30 Μαρτίου 2026 |
| Hellenic Space Dawn |  | EM Tech Space, Integrated Systems Development, Heron Engineering, Leo Space Photonics, Geosystems Hellas | 2 | 8U | Επικύρωση υλικού επεξεργασίας δεδομένων στο διάστημα, παρατήρηση της Γης και επίδειξη ασφαλών οπτικών τηλεπικοινωνιών και διαδορυφορικών ζεύξεων. | 3 Μαΐου 2026 |
Ελληνικές Υποδομές Συναρμολόγησης, Ενσωμάτωσης και Ελέγχου (AIT) στην Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (EAB)
Το πρόγραμμα προβλέπει την κατασκευή νέων υποδομών στις εγκαταστάσεις της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας που θα της προσδώσουν την δυνατότητα συναρμολόγησης, ενσωμάτωσης και ελέγχου (AIT-assembly, integration, testing) μικροδορυφόρων βάρους έως 500 κιλών. Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει και την κατασκευή ενός «καθαρού χώρου» (clean room) μεγέθους 350 τ.μ.
Περισσότερες πληροφορίες:
Αναβάθμιση 3 αστεροσκοπείων για οπτική επικοινωνία με δορυφόρους
Το πρόγραμμα προβλέπει την αναβάθμιση τριών αστεροσκοπείων στην επικράτεια με συστήματα δορυφορικής επικοινωνίας μέσω οπτικής τεχνολογίας λέιζερ:
- Αστρονομικός Σταθμός Χολομώντα – Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
- Αστεροσκοπείο Σκίνακα – Πανεπιστήμιο Κρήτης & Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ)
- Αστεροσκοπείο Χελμού «Αρίσταρχος» – Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών
Θα μπορεί να επιτευχθεί επικοινωνία υψηλής ασφάλειας και πολύ υψηλής ταχύτητα μετάδοσης δεδομένων από και προς δορυφόρους τοποθετημένους σε χαμηλή τροχιά.
Ελληνικό Ραντάρ Παρακολούθησης Τροχιακών Θραυσμάτων
Το ραντάρ Hellenic Debris Tracking Radar αποτελεί πρόγραμμα του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων ενταγμένο στο Ταμείο Σταθερότητας και Ανάκαμψης που αναπτύσσεται από την εταιρεία Celestia TTI μέσω της ESA.
Πρόκειται για ένα ραντάρ τελευταίας τεχνολογίας για τη παρακολούθηση δορυφόρων και διαστημικών θραυσμάτων σε τροχιά και αναμένεται να επαυξήσει σημαντικά τις εγχώριες και πανευρωπαϊκές δυνατότητες στο κρίσιμο πεδίο της Επίγνωσης Διαστημικού Χώρου (Space Situational Awareness – SSA) και ιδιαίτερα τη παρακολούθηση σε χαμηλή γήινη τροχιά (LEO).
Το ραντάρ κατασκευάζεται στην περιοχή του Υμηττού και θα μπορεί να παρακολουθεί αντικείμενα μεγέθους έως 5εκ. σε απόσταση 1000χλμ., συνεισφέροντας καθοριστικά στην πανευρωπαϊκή πρόβλεψη πτώσης αντικειμένων από την ατμόσφαιρα και αποφυγής σύγκρουσης αντικειμένων σε τροχιά.
